Home » visuele beperking

Tag: visuele beperking

Studeren met een visuele beperking

Studeren met een visuele beperking #1 – van VSO naar HBO

Volgende week is het zover, dan begin ik aan de laatste lootjes van mijn afstudeertraject. Door de coronacrisis en andere omstandigheden die me vertraagden doe ik er drie maanden langer over, maar als het goed is heb ik in november dan eindelijk mijn fel begeerde bachelor behaald. Mensen reageren vaak met de woorden “wat knap” als ze horen dat ik een reguliere hbo-opleiding volg. Wat knap is sowieso een vaak gehoorde term als je als blinde of slechtziende iets onderneemt, maar goed. Het is echt niet onmogelijk om te studeren met een visuele beperking, maar natuurlijk gaat het niet vanzelf. Dingen die mijn studiegenoten met twee vingers in hun neus zouden kunnen doen, waren voor mij soms behoorlijk pittig. In deze blogserie laat ik je veelvoorkomende uitdagingen zien die ik tijdens het studeren tegen ben gekomen, en hoe ik deze ben aangegaan.

Voortgezet speciaal onderwijs (VSO)

Ik bracht mijn tijd op de havo door op een kleine school voor mensen met een visuele beperking in Zeist. Zelf woonde ik in Hengelo, Overijssel, maar deze speciale school was de dichtstbijzijnde. De hoogste klas van de havo had welgeteld twee leerlingen, mezelf meegerekend. Omdat we de kleinste klas van de school waren, werden we samengevoegd met de havo-klas onder ons, waardoor ons groepje uit vijf leerlingen bestond. Deze omvang is vrij normaal voor een klas in het speciaal onderwijs. Al het lesmateriaal was aangepast aan onze beperking. Bijna alle computers hadden speciale hulpsoftware waardoor ook blinde mensen ze konden bedienen. Was je blind, dan was je één van de velen. Slecht zicht was dat wat ons tot één groep maakte, niet iets wat ons onderscheidde van de rest. Het was een plek waar ik me normaal voelde, gelijk aan ieder ander. De school telde bij elkaar zo’n zeventig leerlingen. Iedereen kende elkaar bij naam. Dit zorgde natuurlijk ook voor een hoog roddelgehalte, zowel binnen als buiten de muren van het schoolgebouw, maar goed, dat hield de boel levendig.

En toen…

Onze leraren hadden ons al gewaarschuwd voor het hoger beroepsonderwijs. Immense gebouwen vol lange gangen met voor ons onleesbare aanwijzingen naar het juiste lokaal. Hordes ‘normale’ studenten aan wie je wat je ‘mankeerde’ herhaaldelijk zou moeten uitleggen. Niet-aangepast studiemateriaal waar je dan zelf achteraan moest. Toetsen die aangepast moesten worden. Medelijden en onbegrip van je medestudenten of docenten. Op het VSO was het onderwijs aangepast op iedere leerling en hielden ze, zoals ze zelf zeiden, “je handje vast”. Op het hbo stond je er alleen voor. Dat was het schrikbeeld dat ze schetsten en ik moet zeggen, grotendeels klopt het wel.

Die overstap van zo’n klein, informeel schooltje naar een enorme instelling vol onbekende ‘zienden’ was overweldigend kan ik je vertellen. Ik had me er geestelijk al op ingesteld en liet me, half murw geslagen door de nieuwe indrukken, voor de eerste dagen op het Saxion meevoeren op de stroom. Dit gevoel valt het best te omschrijven met het idee dat iedereen rende, en ik stilstond. Alles ging vijf keer zo snel dan dat ik gewend was. Ik verdwaalde, vroeg vaker hulp dan prettig voelde en verloor beetje bij beetje mijn onafhankelijkheidsdrang. Ik wilde alles zelf doen, maar dat kon gewoon niet. Ik moest wel een beetje op mijn medestudenten leunen maar kreeg hierdoor ook vaak afwijzingen te verwerken. Op een goede dag kreeg ik van mijn slb’er de kans om uit te leggen wat mijn beperking inhield. Dat was erg prettig en we hadden een goed gesprek met z’n allen. Toch was er ook een studente die zei dat ze me graag wilde helpen, maar dat ze er niet voor gekozen had met mij in de klas te zitten en dat ze er niet altijd voor me kon zijn. Die opmerking, of meer hoe ze deze verwoordde, kwam hard binnen. Natuurlijk was het een hele redelijke opmerking, maar het herinnerde me er toch weer sterk aan dat ik een last voor mijn medestudenten vormde.

Maar aan de andere kant…

Toch waren er zeker wel studenten die erg leuk met me omgingen en met wie ik graag optrok. Studenten die me hielpen en bij wie ik me op mijn gemak en zelfs normaal voelde. In mijn tweede jaar kreeg ik het compliment dat het groepje waarmee ik toen nauw samenwerkte voor een project, soms vergat dat ik slechtziend was. Wat die opmerking suggereert? Dat ik dus normaal functioneerde in de groep en niet voor al te veel belemmeringen zorgde.

Vooral het eerste jaar was voor mij dus een achtbaan aan emoties. Veel nieuwe indrukken en dagen van hoofdpijn en nervositeit waren soms het gevolg. Toen ik mijn geleidehond, Siérra, kreeg, ging het vaak al wat beter, al kwam dit ook omdat mensen sneller met me gingen praten nu ik een hond had. De overstap van het speciaal onderwijs naar regulier onderwijs was heftig, maar niet zo heftig als ik had gevreesd. Want ja, ik vreesde het hbo, wilde er jaren geleden nog niet eens aan denken om na de havo verder te studeren uit angst dat ik met name het sociale leven daar niet kon bijbenen. Ik leg de schuld hiervoor toch wel een beetje bij mijn oude school. Ik kwam uit een beschermde omgeving, met de duistere waarschuwing van mijn leraren echoënd in mijn oren, maar verder geen enkele fatsoenlijke voorbereiding op het woelige hbo. Daar mogen ze op het VSO best wel wat meer aan doen wat mij betreft, hoe eerder, hoe liever. Een voorbeeld: laat de leerlingen in het laatste jaar van de vmbo of havo meer zelf regelen. Geef ze plotseling een studieboek met veel te kleine lettertjes, ik noem maar wat geks. 🙂

Ouderschap met een visuele beperking

Slechtziend en mama? Ja, dat kan!

Even voorstellen, Ik ben Yvonne, 32 jaar, ik ben getrouwd met Nick en wij zijn de trotse ouders van Roan. Ik heb de oogziekte Retinitis Pigmentosa. Hierdoor zie ik met rechts alleen licht en donker. Met links zie ik nog vijf procent in een koker van vijf graden, ik kijk als het ware door een rietje. Daarnaast ben ik nachtblind en heb ik snel last van fel licht. Nick en Roan zien gewoon goed. Ik ben gevraagd om een blog te schrijven over het ouderschap met een visuele beperking. Er bestaan namelijk heel veel misverstanden en vooroordelen over.

Kinderwens

Nick en ik waren het snel eens, wij wilden heel graag een kindje. Gelukkig was de kans dat Roan RP zou krijgen zeer klein, dus toen ik een positieve zwangerschapstest in mijn handen had waren we dolblij.

Vooroordelen

Tijdens de zwangerschap kreeg ik er al mee te maken, mensen die het niet vonden kunnen dat ik een kind zou krijgen. Ik zou niet voor hem kunnen zorgen, het zal wel een ongelukje zijn, je man moet straks alles doen. Dit zijn maar een paar voorbeelden van wat ik heb gehoord. Het ergste vond ik dat iemand zei dat het jammer was dat ik al zo lang zwanger was, want dan kon ik het niet meer laten weghalen.

Roan

Foto van Yvonne met Roan

Op 15 november 2018 na een zwangerschap van 38 weken werd, met een hele snelle bevalling Roan geboren. Hij is perfect, maar dat vind elke ouder van zijn kind. Inmiddels is Roan 21 maanden oud. Hij is een vrolijke, ondernemende dreumes en soms wat eigenwijs, wat hij uiteraard van Nick heeft. Tot nu toe vind ik het super leuk om mama te zijn. Natuurlijk heb ik wel wat uitdagingen gehad, maar daar heb ik steeds een oplossing voor gevonden. Ik kan gewoon volledig voor hem zorgen.

Tips

Tot nu toe heb ik overal een oplossing voor gevonden. Zo neem ik Roan mee in de draagzak of voor kortere stukjes krijgt hij zijn knuffeltuigje om, zodat hij zelf kan lopen. Zorg ervoor dat je een paar mensen in je omgeving hebt waar je op terug kan vallen. Trek je niet teveel aan van wat mensen zeggen. Er is een Facebook groep voor slechtziende en blinde ouders: VIP ouders

Mijn belevenissen volgen?

Wil je mijn belevenissen als slechtziende mama volgen? Je kunt mij op Facebook en Instagram vinden als Mijn Blinde Leven.

Dit artikel werd geschreven door Yvonne Bleijenberg – Stip

Foto van Annemarieke en paard Lex bij de para-dressuur clinic van bonscoach Joyce

Para-dressuur, een gevoelssport

Het enige dat ik kan en mag besturen

Zeer regelmatig krijg ik te horen: wat knap dat je kunt paardrijden terwijl je blind bent! Dan weet ik nooit zo goed wat ik moet zeggen. Voor mij is het vanzelfsprekend: ik doe het al 15 jaar met veel plezier. Ik heb een aangeboren visuele beperking. Momenteel zie ik nog 0,01%, licht, donker en contouren. Bij paardrijden hoef ik mijn zicht nauwelijks te gebruiken: ik kan voelen wat het paard onder mij doet en welk been hij op welk moment optilt of neerzet. Ik kan het ritme voelen en mee bewegen met het ritme. Een veel voorkomende vraag van instructeurs is ook: voel je het verschil?

Para-dressuur

Het enige lastige is dat ik niet kan zien waar we heen rijden. Dit is van belang bij dressuur, waarbij wordt verwacht dat er rechte lijnen gereden worden op de letter. Vroeger kon ik de letters nog een klein beetje waarnemen, maar tegenwoordig is hier geen sprake meer van. Vorig jaar besefte ik dat ik toch echt hulpmiddelen nodig zal hebben als ik verder wil in de wedstrijdsport. Ik heb mij verdiept in de wereld van de para-dressuur waar ik tot dan nog zeer weinig vanaf wist. Ik kwam te weten dat ik mij kon laten keuren bij een oogarts. Aan de hand van de expertise van de oogarts werd bepaald welke hulpmiddelen ik mag gebruiken tijdens wedstrijden en in welke grade ik ingedeeld zal worden. Dit werd bepaald door NOC*NSF en de Koninklijke Nederlandse Hippysche Sportfederatie. Ik kon snel terecht bij de oogarts van Bartiméus en het traject verliep vlot.

Ik heb, zoals dat heet, een dispensatiepas ontvangen waar op staat dat ik gebruik mag maken van ‘callers’, één of meerdere personen die in de rijbak staan een de letters opnoemen waar ik langs rijd. Zo kan ik horen waar ik ben en waar ik heen ga.

De para-dressuur bestaat uit vijf grades, dit houd in dat de ernst van de beperking bepaald in welke grade je wordt ingedeeld. Grade één is zeer ernstig beperkt en grade vijf lichtbeperkt. De proeven van grade één zijn veel lichter dan die van grade vijf. Tot mijn verbazing werd ik ingedeeld in grade vijf, blindheid wordt dus als lichte beperking gezien.

Hulpmiddelen

Er is een stichting genaamd DVB Foundation, bestaande uit een netwerk van sponsoren die ruiters met een beperking een warm hart toedragen. Zij sponsoren hulpmiddelen en lessen voor ruiters met een beperking, bijvoorbeeld een aangepast zadel. Ik heb tien paardrijlessen gesponsord gekregen van een  gerenomeerd instructeur. Hier ben ik zeer dankbaar voor.

Eigen paard

Na lang sparen heb ik eind 2019 een eigen paard gekocht. Natuurlijk had ik alles geregeld wat bij een eigen paard komt kijken. Een stal waar hij zal komen te staan enzovoort. Ik heb voor een pensionstal gekozen waar de stal uitgemest wordt en de paarden gevoert worden. Niet omdat ik lui ben, maar een stal uitmesten is praktisch niet te doen voor mij. Op de tast mestballen opsporen, nee bedankt!

Het gaat erg goed met mijn paard Lex en met onze samenwerking. In het begin was het erg wennen. Lex had nog nooit een zeer slechtziende op zijn rug gehad. Ik geloof dat paarden wel merken dat er iets aan de hand is, maar hoe of wat is moeilijk te begrijpen voor hen.

Mooiste ervaring

In augustus heb ik deel genomen aan een clinnic die gegeven werd door de Nederlandse bonscoach van de para-dressuur, Joyce Heuitink. Op een prachtige accomodatie hebben Lex en ik een introductieproef gereden. Deze werd beoordeeld door Joyce Heuitink waarna ik nog les kreeg van haar. Dit was een zeer leerzame ervaring. Lex en ik gaan nog veel oefenen en verbeteren. Mijn droom is om met de Nederlandse kampioenschappen mee te doen, maar plezier is het aller belangrijkste. Aan plezier ontbreekt het niet, iedere dag ga ik met een grote smile op mijn gezicht naar Lex toe. Rijdend op Lex ben ik even onbeperkt.

Dit artikel werd geschreven door Annemarieke van Bloois

Videoland: een doorgekraste afspeelknop

Gestrand in Videoland

Beste makers van Videoland, Allereerst wil ik jullie complimenteren met het hele idee achter dit platform. Zo’n beetje alle films en series van RTL zijn bij jullie te bekijken voor een redelijk bedrag per maand. Er is alleen één ding dat ons, visueel beperkten, nogal dwars zit om van jullie dienst gebruik te maken, en dat is de ontoegankelijkheid van jullie app. Het zal jullie waarschijnlijk niet geheel onbekend zijn dat ook wij gebruik maken van een smartphone en of tablet en dat we deze niet enkel gebruiken om te bellen/gebeld te worden. Nee, wij zitten ook op Facebook, sturen Whatsappjes naar onze familie en vrienden en ja, misschien heel verrassend, maar wij kijken ook films en series. Nu is dit bij de meeste platforms inmiddels geen issue meer, denk hierbij aan Netflix of NlZiet. Deze apps zijn voor ons negenennegentig procent toegankelijk, omdat ze goed samenwerken met de schermlezers op onze smartphones. Jullie app doet dit voor laten we zeggen, twee procent en dat is voor zo’n groot platform best een beetje om te huilen, vinden jullie zelf ook niet? Laat ik eens wat specifieker zijn en jullie meenemen op mijn blinde reis door Videoland, met Apples voiceover als onze gids.

Een reisje door Videoland

Het drama begint, hoe ironisch, al op het beginscherm van de app, waar ik tot mijn grote verbazing zie dat best veel essentiële knoppen ‘grijs’ zijn, ik kan er dus niet op drukken. Goed, niet ideaal, maar ik weet wat ik wil kijken, dus dan maar naar het zoekveld. Yes, dat gaat goed. Even de naam van de des betreffende serie intypen en zoeken maar. Oké dan, ik zie nu wat onzin staan over acteurs en regisseurs, maar de serie die ik wil kijken is in geen velden of wegen te bekennen en ik weet heel zeker dat deze serie hier te vinden is, toch voor de zekerheid probeer ik nogmaals te zoeken, maar deze keer naar een andere serie. Het resultaat is niet erg verrassend en nogal frustrerend, alweer dezelfde ongein over acteurs en regisseurs. Gelukkig is er op het moment iemand met goed zicht in de buurt en vraag ik of er wat materiaal in mijn kijklijst gezet kan worden. Nadat dat is gebeurt probeer ik naar deze lijst te navigeren. Na wat gedoe met knoppen, die ieder zo om hun eigen duistere redenen niet meewerken, ben ik er dan eindelijk en kan ik beginnen met kijken.

Een korte pauze…?

Als ik even later op de bank helemaal verdiept ben in mijn serie, gaat ineens de bel. Oké, even naar de pauzeknop zoeken, maar waar zit dat ding? Dan valt het me op dat het kijkscherm er nogal vreemd uitziet. Er zijn iets van twee knoppen en geen van die knoppen is de pauzeknop. Degene die voor de deur staat heeft kennelijk geen geduld, want de bel gaat nog een keer. Nou, dan maar helemaal uit de app gaan en mijn iPhone vergrendelen. Hè hè, dat helpt, maar wat een gedoe zeg. Na de nodige plichtplegingen bij de voordeur wil ik weer verder gaan met kijken en wonder boven wonder, dat lukt ook nog zonder de nodige frustraties. Laat ik het alleen maar niet hebben over de capriolen die ik later moest uithalen om weer uit het kijkscherm te komen en een andere serie op te zoeken. Conclusie: De app van Videoland is voor visueel beperkten echt een ontoegankelijk en onoverzichtelijk drama en ik heb me laten vertellen dat de website er al niet beter aan toe is en ook mensen met goed zicht regelmatig verdwalen in dit doolhof van knopjes en icoontjes.

Veel betere kijk apps

Zelf ben ik groot fan van de apps van NLZiet, Netflix en Disney+. Deze apps zijn over het algemeen erg toegankelijk, al zijn bij NLZiet sommige knoppen nogal vreemd of gewoon niet gelabeld, maar ze doen het wel en als je eenmaal de functie van de knoppen weet is het prima te doen. Verder is het jammer dat je bij de Apple devices de ondertiteling bij films en series niet kan laten voorlezen, iets dat bij Netflix en Disney+ wel mogelijk is. Maar goed, dit weegt niet op tegen alle nadelen die de app en website van Videoland ons te bieden hebben. Ik heb gehoord dat het vanaf september verplicht is dat alle apps voor iedereen toegankelijk moeten zijn, dus, beste makers van Videoland, er is werk aan de winkel, want op deze manier slaan jullie behoorlijk de plank mis bij een vrij grote doelgroep. Mijn advies: ga eens brainstormen met wat ervaringsdeskundigen, dat levert vast wat op.

Foto van een kustlijn

Op vakantie met een visuele beperking

“Maar hoe red je je dan op vakantie?”
Deze vraag krijgen volgens mij vrij veel mensen met een visuele beperking. En toch, Als je visueel beperkt bent kan je ook prima op vakantie gaan. Vakantie is leuk, maar ook vermoeiend, helemaal met slecht zicht, dus kun je volgens mij het best kiezen voor een vakantieplek waar je alles kent.

De camping

Ik ben vaak als klein kind bij mijn opa en oma op de camping geweest. Die waren altijd erg bezorgd omdat er veel auto’s rijden. Dit zou voor gevaarlijke situaties kunnen zorgen, want ik zag ze immers niet. Je kunt ze echter wel goed horen, dus was er bijna geen gevaar. Uiteindelijk liep ik zelfstandig over de camping, ik vond dit altijd geweldig. De camping is voor mij al een vakantie. Lekker zwemmen, lopen en ik vond de oudere mensen altijd erg gezellig. Als je je afvraagt of ik daar ook met kinderen van rond mijn eigen leeftijd omging, dan is mijn antwoord, ja zeker. Ik had een beste vriend, met hem speelde ik veel. Nu zoveel jaren later ga ik nog steeds graag naar deze camping, ik ging hier laatst ook met een goede vriendin naartoe. Zij is blind en ik slechtziend. Wij redde ons hier erg goed, want als je zoals ik in een woongroep woont, leer je om zelfstandig te leven. Mijn moeder gaf ons eten mee, en dezelfde dag dat wij daar aankwamen hadden we nog wat extra boodschappen gedaan. Ook is er vlak bij de camping een restaurant dat ik makkelijk kan vinden, waar we een paar keer zijn gaan eten. Zo konden we lekker eten, zonder dat we veel hulp hoefden te vragen. Omdat ik daar al goed de weg ken gingen wij bij mijn opa en oma op bezoek, en zij hielpen ook als het nodig was.

Het hotel

Er zijn ook andere mogelijkheden om op vakantie te gaan, zoals in een Hotel. Ik ben naar een hotel gegaan met iemand, dit hotel heet de Heerlijkheid van Ermelo. Ja je raadt het al, het hotel is in Ermelo. Het personeel is erg vriendelijk en helpt je erg goed. Toen ze ons voor de eerste keer naar een kamer hielpen, vond ik de weg daarna best snel. Heb je hulp nodig? Dan hoef je maar te bellen naar de receptie en ze staan voor je klaar. Het restaurant is erg goed en het personeel is klantvriendelijk. Het eten is ook erg lekker. De weg in het hotel is ook makkelijk te vinden. Als je het ontbijt op de kamer wil, dan regelen ze dat voor je. Dit hotel is erg geschikt voor mensen met een visuele beperking.

Twin Travel

Logo Twin Travel, vakantie visuele beperking

Twin Travel is een reisorganisatie die mensen met een visuele beperking helpt om op vakantie te gaan, waarbij je een hoop kan zien en beleven. Je reist met een groep blinden en slechtzienden, plus een even grote groep begeleiders. Tenzij je een eigen begeleider meeneemt, betaal je de helft van de reissom voor één van deze vrijwilligers, en jouw eigen vakantie helemaal. Dit is dus wel wat duurder, maar je beleeft wel wat. Ik ben zelf met een vriendin naar Ierland geweest, dit was erg mooi. In acht dagen tijd heb ik veel van Ierland gezien en gehoord. Je krijgt elke dag een andere begeleider, dus leer je ook weer andere mensen kennen. Het was een erg leuke en leerzame vakantie, dus ook een aanrader.

Slot

Dus nu weet je een beetje hoe mensen met een visuele beperking op vakantie kunnen gaan. Natuurlijk zijn er nog andere manieren, maar als ik die allemaal moet opnoemen wordt dit eerder een boek dan een blogpost. Wij kunnen dus best goed op vakantie, net zo goed als goed ziende mensen, met soms wat meer hulp en soms ook niet.

Dit artikel werd geschreven door Alex van der Sleen

Blindengeleidehond Siërra

Vier veel voorkomende vergissingen bij de blindengeleidehond

Blindengeleidehonden en hun baasjes kun je overal tegenkomen: op straat, in de trein, rennend en spelend met andere honden in het park. Het komt vaak genoeg voor dat mensen verward en onzeker op mijn hond reageren, niet weten wat ze moeten doen als hun hond met mijn hond wil spelen, geen idee hebben wat een blindengeleidehond precies doet en hoe ze zelf met de hond moeten omgaan. Logisch, want afgezien van die enkele keer dat ze een blindengeleidehond in het openbaar tegenkomen, hebben de meeste mensen er niet veel mee te maken. Daarom hier een paar misverstanden die ik vaak tegenkom als ik met mijn hond op straat loop, plus opheldering.

Die mag ik niet aaien, toch?

Die vraag wordt me zo vaak gesteld, en ironisch genoeg het vaakst als mijn hond niet in functie is. Wanneer ze vrolijk kwispelstaartend naar de voorbijganger kijkt of snuffelend achter diens hond aan loopt en het overduidelijk is dat ze niet in functie is. Als mijn hond in functie is en haar tuig om heeft, gedraagt ze zich heel anders. Dan staat ze met neutraal naar beneden hangende staart naast me en besteedt ze vrijwel geen aandacht aan haar omgeving. Als ze rond rent, achter andere honden aan zit en door het gras rolt, is het toch overduidelijk dat ze zich als een ‘normale’ hond gedraagt en zo mag ze dan ook behandeld worden. Iedere baas heeft er natuurlijk zijn eigen regels voor, maar in het algemeen geldt: als de hond het tuig draagt is deze aan het werk en mag hij of zij niet door anderen geaaid worden, maar als de hond los is mag dat wel.

Verboden voor honden

Helaas is dit voor veel geleidehondgebruikers nog steeds een al te bekend probleem: restaurants of andere openbare gelegenheden die stug volhouden dat ze geen enkele hond toelaten. Nee, ze maken geen uitzondering voor assistentiehonden. Er kunnen veel verschillende redenen zijn, zoals hygiënemaatregelen, angst voor overlast met ontevreden klanten als gevolg, angst voor honden van de eigenaar zelf. Argumenten dat onze honden getraind zijn om zich goed te gedragen in het openbaar en dat we de honden schoon en vlovrij houden, mogen niet baten. Er zijn in het verleden behoorlijk wat acties geweest om kenbaar te maken dat onze geleidehond niet voor de sier is, dat de dieren als onze ogen fungeren en dat we ze echt nodig hebben. Toch hebben met namen restaurants er nog steeds een handje van om geleidehonden en hun gebruikers de deur te wijzen. Ongelofelijk, zeker als je bedenkt dat openbare voorzieningen sinds het VN-verdrag van 2016 verplicht zijn om professioneel getrainde assistentiehonden toe te laten.

Gratis met de blindengeleidehond in de trein

Heel af en toe wordt me, als ik in het openbaar vervoer zit, nog wel eens gevraagd of ik ook een kaartje voor mijn hond moet kopen. Dit is niet zo, een geleidehond mag gratis mee. Het zou toch wat zijn als je zou moeten betalen om je ogen mee te nemen. Oké, de ogen van de meeste mensen hijgen en kwijlen niet en nemen geen extra ruimte in, maar verder is het praktisch hetzelfde. Als de conducteur langskomt en ziet dat ik een tuig bij me heb, vaak doe ik het tuig namelijk af als we lang in de trein zitten zodat ze ontspannener kan liggen en zich beter op kan krullen, vraagt hij ook niet naar een kaartje. Dat gaat dus vaak wel goed.

Mooie naam, zelf verzonnen?

In de meeste gevallen komt een geleidehond pas bij zijn of haar baasje terecht nadat de opleiding is voltooid. Het dier is dan zo’n anderhalf jaar oud. Dus, tenzij een geleidehondgebruiker de hond zelf onder begeleiding heeft opgeleid, wat vrij zeldzaam is, is de naam van de hond door anderen bedacht. Mijn hond heet Siërra, wat ik een schitterende naam vind, maar ik kan dus niet zeggen dat ik hem zelf verzonnen heb.

Coverfoto van mijn boek 'Bontgenoot'

In mijn roman ‘Bontgenoot‘, die gaat over iemand die zelf een blindengeleidehond krijgt, heb ik mijn eigen ervaringen verwerkt en ook hoe het in zijn werk gaat om zo’n hond te krijgen. Ook lees je hoe een geleidehond het leven van zijn of haar baasje verandert en wat de taakomschrijving van de hond is, mocht je meer informatie willen over geleidehonden om zo te voorkomen dat je zelf bij zo’n misverstand betrokken raakt!

Voorkom de ‘blind selfie’ met SelfieX

Blind selfie

Ze zijn niet meer weg te denken uit de wereld der social media, de selfies. Op de gemiddelde Facebooktijdlijn kom je ze regelmatig tegen. Vaak op leuke locaties, met familie of vrienden. Maar hoe is dat als je blind of zeer slechtziend bent en deze selfies ook zelf graag zou willen maken?

Selfie zonder zicht, het kan, maar…

Ongeveer vier jaar geleden ben ik begonnen met selfies maken met mijn iPhone. Ik zei tegen mijn vrienden dat ik met de tijd mee wilde gaan, maar stiekem wilde ik gewoon meer likes bij mijn berichten op Facebook. Ik had toen een app waarmee ik een foto kon maken en die vertelde me door middel van gesproken tekst zo goed en zo kwaad als dat ging wat er op de foto’s te zien was. Het werd niet altijd even gedetailleerd beschreven, waardoor ik geheel zonder het zelf te willen de scheve selfie op Facebook introduceerde. Toen ik ook eet/drinkfoto’s ging maken, kwamen daar ook nog de halve hamburger en de cocktail plus hoofd van degene tegenover mij erbij. En wat dacht je van dierenfoto’s? De kat met maar een oor en de halve hond waren een groot succes. Maar goed, een gewone, leuke, goed gelukte foto liet nog even op zich wachten.

Betere app

Dit veranderde min of meer toen de app Seeing AI in de App Store verscheen. Deze app is gemaakt door Microsoft en een ware must-have als je het mij vraagt. Alleen vind ik de naam wel lichtelijk om te huilen. Seeing AI kan niet alleen hetgeen er op een foto te zien is omschrijven, maar ook het herkennen van personen, tekst, zowel handgeschreven als drukletters en zelfs QR-codes van producten behoord tot de mogelijkheden. Ook kan de app licht detecteren en met een pieptoon aangeven hoe fel het licht is. Hoe feller het licht, hoe hoger de toon. Maar vooral het herkennen van personen sprak me wel aan en dus gebruikte ik deze app voortaan voor het maken van selfies. Toch was het nog steeds wel te zien dat het blind selfies waren, al waren ze niet meer zo scheef als eerst. Ook duurde het nog best lang om een leuke selfie te krijgen, soms wel een minuut of tien, waardoor eigenlijk het hele spontane van zo’n foto weg is.

SelfieX

Ongeveer een maand geleden vertelde een vriendin mij over de app SelfieX, die geheel uit zichzelf selfies maakt zonder dat je er iets voor hoeft te zien. Net als bij de hier bovengenoemde apps wordt er gebruik gemaakt van gesproken tekst. Het verschil is wel dat deze app aanwijzingen geeft om de camera van je iPhone zo goed mogelijk op je gezicht te richten. De aanwijzingen worden in de meeste gevallen gegeven door een Engelse stem en luiden hoofdzakelijk: left. right, up en down. Als je gezicht goed in beeld is, wordt er: “Say cheese!,” gezegd en vervolgens maakt SelfieX zelf een foto en slaat deze automatisch op in de fotobibliotheek op je smartphone. En wonder boven wonder, deze selfies zijn nog goed gelukt ook, dus is het voor mij tijd om nu officieel afscheid te nemen van de blind selfie.

Nog twee selfietips met en zonder SelfieX

Tip 1:

Voor een goede selfie met SelfieX kan je het beste de voorcamera gebruiken en de flits op automatisch zetten.

Tip 2:

Tegenwoordig heeft Voice-over, Apple’s eigen spraakprogramma, een functie die je in de standaard camera-app kan vertellen of je gezicht al dan niet in beeld is. Dit werkt op zich ook vrij goed, maar je moet wel net als bij Seeing AI zelf op de knop drukken om een foto te maken En dan krijg je misschien alsnog een blind selfie, doordat je per ongeluk je iPhone iets scheef houdt. Maar ach, krijgt de blind selfie misschien toch nog een tweede leven.

Downloads

Zowel SelfieX als Seeing AI zijn gratis te downloaden in Apple’s App Store. En lees je dit artikel op je iPhone, hoef je alleen maar op onderstaande links te klikken om deze apps te downloaden.

Download SelfieX Download Seeing a I

Overige foto’s

Maar hoe zit het dan met de halve hamburgers, de cocktails plus hoofd, de één-orige katten en de halve honden? Tja, ik denk dat we daar voorlopig nog geen afscheid van gaan nemen, al geloof ik wel dat er over een paar jaar ook zonder zicht ook goede eet, drink en dieren foto’s gemaakt kunnen worden, want technologie staat nooit stil.

Foto: beperkt zicht GGZ

Een kijkje binnen de geestelijke gezondheidszorg (GGZ)

Sommigen vragen zich misschien af hoe het is om met beperkt zicht deel te nemen aan een reguliere behandeling bij de geestelijke gezondheidszorg, afgekort: GGZ. Zelf volg ik een 3-daagse deeltijdbehandeling in een groep van 7 personen en in dit artikel beantwoord ik een paar essentiële vragen voor hen die het interessant vinden. 

Is het pand toegankelijk?  

Het gebouw is erg groot. De gangen zijn smal en er zijn veel gespreksruimtes, zowel klein als groot. Aan de binnenkant van het gebouw is te zien dat de GGZ niet is berekend op mensen met een vermindert zicht vermogen. Ware het niet dat het zeker mogelijk is om daar je weg in te vinden. Meestal zit je in meerdere vaste ruimtes. Er zijn ook altijd mensen bereid om je de weg te wijzen. Op de deuren staat het nummer van het lokaal, echter maak ik daar persoonlijk geen gebruik van. In het begin is het een doolhof, maar pluk daar de vruchten van, want je bereikt makkelijker de 10.000 stappen op een dag! 

Uit welke therapieën bestaat de behandeling? 

Weekplanning: dit is officieel gezien geen therapie, maar zeker een belangrijk onderdeel van de behandeling. Hier wordt er besproken hoe jij je week gaat opvullen buiten de behandeldagen en word je je bewust gemaakt van waar je je allemaal mee bezig houdt en gaat houden deze week. Ik had niet verwacht dat ik zo veel aan dit onderdeel zou hebben. Maar niets is minder waar; het helpt voor mij erg goed om stil te staan bij wat je gaat doen de komende week.

Psychotherapie: bij deze therapievorm ga je terug naar belevenissen van het verleden die betrekking hebben op het heden. De reactie die je geeft op gebeurtenissen in het hier en nu, hebben vaak te maken met wat je vroeger mee hebt gemaakt. Een belangrijk onderdeel van deze therapievorm is: het in contact komen met je gevoel. Deze therapie ervaar ik zelf als erg intens en hiermee kom ik het dichtste bij het doel waar ik voor deze behandeling voor ben gaan volgen; het verband kunnen leggen tussen gebeurtenissen uit het verleden en de gevoelens die daarbij komen kijken. Ik was me er niet van bewust dat dit zo’n sterk verband had met elkaar.

Creatieve therapie beeldend: misschien zegt dit je al iets. In deze therapievorm mag je, je creativiteit zijn gang laten gaan. Er wordt gewerkt met thema’s die betrekking hebben op de onderwerpen die zijn besproken in de vorige therapieën. Je kan dit doen door middel van tekenen, schrijven, schilderen, knippen, plakken en kleien. Naderhand laat je zien wat je hebt gemaakt, net zoals de anderen en dan bespreek je het met elkaar. Vaak zie je in de manier van het werkstuk ook wat voor gevoel erbij komt kijken. Veel mensen zijn sceptisch over de therapie. Zelf was ik dit ook, tot die ene oefening. Ik moest mezelf in het midden van een cirkel tekenen en daaromheen hetgeen wat me allemaal in de weg zat in het dagelijks leven. Zonder erbij na te denken tekende ik mezelf in het midden en alles wat me in de weg zat daar heel dicht omheen. De cirkel was helemaal gevuld. Dit bracht me zo’n beklemmend gevoel en vervolgens besefte ik dat dit ook de bedoeling is van deze therapie. Om te kijken hoe het is om hiermee bezig te zijn, wat voor gevoel het bij je oproept en om ineens te beseffen en letterlijk te zien hoe beklemmend het is om in het midden te staan.  

Vaardigheidstraining: Hier worden onder anderen rollenspelen in gedaan om de thema’s die we bespreken in de praktijk bij elkaar toe te passen. Mijn eerste rollenspel was via een video-call vanwege de huidige situatie. Dit ervoer ik eerst als vrij ongemakkelijk, maar al snel kwam ik erachter dat ik daarin niet alleen was en viel het gelukkig mee. Eén van de thema’s die we hebben behandeld is: “Afwijzen”. Hoe wijs je iemand af als je iets niet wilt en wat voor manieren van afwijzen bestaan er? Ik wist helemaal niet dat er iemand is geweest die dat heeft onderzocht en op papier heeft gezet zodat men er bewust van wordt. Is er iemand van jullie die ooit stil heeft gestaan bij de verschillende manieren om “nee” tegen iemand te zeggen?  

Psychomotore therapie: ik maakte de fout om het ‘gymmen” te noemen met een grijns op mijn gezicht toen ik het voor het eerst hoorde. Dit was blijkbaar niet het geval. Er wordt wel degelijk aan een fanatiek potje sport gedaan af en toe, echter is deze therapievorm bedoelt om stil te staan bij wat er van binnen en van buiten gebeurt met je lichaam bij een bepaalde gebeurtenis. Je wordt samen bewust van de signalen die je lichaam afgeeft. Als ik voor mezelf spreek, dan sta ik daar in het dagelijks leven niet altijd bij stil.

Relatie, arbeid en re-integratie: “Hoe ga je om met relaties, zowel op liefdesgebied als op vriendschappelijk gebied? Hoe gaat het op je werk? Voor als je nog geen werk hebt; wat ga je later doen? Ga je een opleiding volgen of gelijk opzoek naar een baan?” Dit zijn een aantal vragen je gesteld kunnen worden. Daarmee hebben jullie gelijk een indicatie van de inhoud van deze therapie.  

Weeksluiting:  Het woord zegt het al; weeksluiting. Het einde van de week is in zicht en het is tijd voor een paar therapie loze dagen. Eigenlijk ben je nooit helemaal klaar met je therapie als je naar huis gaat. Je neemt het mee, verwerkt de gesprekken en werkt aan de doelen die je op hebt gesteld. Buiten de groep is er namelijk ook genoeg oefenmateriaal! In dit onderdeel bespreek je hoe je de komende dagen gaat vullen en of je eventueel een planning hebt gemaakt. Let op: een planning maken is niet verplicht, maar word je wel aangeraden.   

Zijn de therapieën toegankelijk? 

Deze vraag zet mij zelf tot stilstand. Eigenlijk is deze vraag moeilijk te beantwoorden, aangezien ieder persoon anders is. Als ik het vanuit mijn perspectief bekijk, dan is de inhoud redelijk toegankelijk. Redelijk, omdat wij met papieren A2-flappen werken. Hier staan onze problemen, doelen en acties op. Deze hangen wij in iedere ruimte op waar we komen, zodat het goed te zien is waar iedereen aan wil werken. Waarschijnlijk voel je ‘m al aankomen: dit is niet goed leesbaar. Het is dus van groot belang om goed te luisteren wat de anderen zeggen en om zo nu en dan te vragen wat er te lezen is op de grote flappen.  

Dit geldt eigenlijk voor alles binnen de behandeling. Met wat passen en meten en veel vragen kom je enorm ver.  

Visuele beperking coronatijd: foto van cel COVID-19

Met een visuele beperking in coronatijd: een uitzichtloze situatie?

Het is vandaag, 1 juni 2020, een bijzondere, misschien zelfs historische dag. Na bijna drie maanden van stilstaan en aarzelend stapjes vooruit gaan, komt ons land weer een beetje op gang. De terrassen gaan weer open en zo ook het voortgezet onderwijs. We gaan over van een intelligente lockdown naar de anderhalvemetersamenleving. Dat wil zeggen, als alles de komende weken goed blijft gaan en er niet weer een nieuwe golf van het virus komt. Net als bij iedereen heeft de epidemie mijn leven de afgelopen maanden behoorlijk overhoop gegooid. Nu we balanceren op de scheidslijn tussen overgangsfase en controlefase, leek het me een mooi moment om zowel terug te blikken op als vooruit te kijken naar wat ons te wachten staat. En dan met namen hoe mensen met een visuele beperking zich in coronatijd moeten gaan redden.

De intelligente lockdown

Er was eens een tijd, voor mijn gevoel langer geleden dan werkelijk het geval is, dat COVID-19 een ver-van-je-bed-show was. In het verre China worstelde men er mee, maar wij Europeanen hadden niets te vrezen. Toch sijpelde het virus heel geleidelijk ook ons veilig lijkende landje binnen. Ik weet nog hoe ongelovig ik reageerde toen onze eigen minister-president ons met klem afraadde om nog langer handen te schudden. Iets zo vanzelfsprekends, wat bij de cultuur hoort en wat ik van jongs af aan in mijn opvoeding had meegekregen, werd plotseling fout en misplaatst. Nu kwam ik in die tijd gelukkig amper nieuwe mensen tegen, dus was handen schudden niet aan de orde. Toch kwam corona toen wel heel dichtbij. En plotseling, als donderslag bij heldere hemel, werden grootschalige evenementen afgelast, en een paar dagen later ging alle horeca dicht. Waar ik eerst nogal laconiek was ten opzichte van het virus, werd het plotseling bittere ernst. Het land ging op slot, reizen met het openbaar vervoer werd afgeraden, terwijl ik afhankelijk ben van het ov. Ook de speciale taxi voor mensen met een mobiliteitsbeperking waar ik anders mee reisde, staakte het vervoer. De ‘intelligente lockdown’ was begonnen.

Met een visuele beperking in coronatijd

De afgelopen tijd kwam ik in de media veel berichten tegen over eenzaamheid die bij mensen met een beperking optrad tijdens deze quarantainetijd. In dit artikel is zelfs te lezen dat sommige blinden en slechtzienden het huis niet meer uit durven vanwege corona en de daaropvolgende maatregelen. Hoewel ik daar zelf geen last van heb, kan ik me dit wel indenken. Onze visuele beperking zorgt er natuurlijk niet voor dat we vatbaarder zijn, ik bedoel, onze ogen werken slecht en dat heeft als ik mijn biologielessen mag geloven verder niks met je holtes en luchtwegen te maken. Echter hebben behoorlijk wat mensen met een visuele beperking er een tweede beperking bij die wel voor meer vatbaarheid kan zorgen. Niet alleen dat, als je slechtziend of blind bent is het soms lastig om voldoende afstand te bewaren tussen anderen. Niet iedereen gaat begripvol aan de kant en geeft je de ruimte als je met een stok of geleidehond komt aanlopen. Sommigen wel hoor, dat moet ik niet vergeten erbij te zeggen.

Hoewel ik een ander niet graag wil besmetten en me dus zo veel mogelijk aan de regels houd, heb ik zelf niet een tweede beperking of aandoening waardoor ik vatbaarder ben voor het coronavirus. Wat betreft eenzaamheid had ik ook niks te klagen. Ik zat ten slotte in quarantaine met een groepje gezellige huis- en tevens leeftijdsgenoten. En ik hoefde me ook niet te vervelen, aangezien ik vanuit huis gewoon kon en nog steeds kan werken aan mijn afstudeeropdracht. Het enige wat mij dwarszit is het verlies van mijn vrijheid en het daarmee gepaard gaande gevoel van afhankelijkheid.

Het ‘nieuwe normaal’

Foto van tekst op de straattegels: “geef elkaar de ruimte, ook onderweg”

Wij visueel beperkten doen veel op gevoel, letterlijk en figuurlijk. Onze tastzin is in veel gevallen sterk ontwikkeld om ons zicht te vervangen. Ik lees bijvoorbeeld met mijn vingers en hou ervan om dingen aan te raken om ze te identificeren. Het is niet vanzelfsprekend dat we dan ook gelijk van aanrakingen van anderen houden. Ik als persoon vind het wel fijn om arm in arm met iemand te lopen, dan voel ik de nabijheid van iemand en ga ik niet steeds opzij kijken of mijn gezelschap nog bij me loopt, wat ook weer inspannend voor mijn ogen is. Als ik mijn geleidehond bij me heb en ze in functie is, is dat weer anders, want zij houdt graag de roedel bij elkaar en zorgt er wel voor dat ik bij mijn gezelschap blijf. Maar hoe dan ook, als ik nu arm in arm loop, wekt dat toch bepaalde reacties op. Ik voel de blikken van de omstanders bijna als ik zo over straat loop. Ook wordt het in deze tijd niet gewaardeerd als ik uitvoerig producten uit de schappen van winkels haal om deze dichtbij mijn ogen te houden en zo te kunnen zien wat ik vast heb. En die aanduidingen op de grond en in de bus en trein zijn leuk en aardig, maar ik kan er niet zo veel mee.

Dus ja, het wordt hier en daar een beetje zoeken naar een manier om op onze vertrouwde wijze nog mee te draaien in de maatschappij. Daarom vind ik het zo teleurstellend dat ik daar in geen enkele persconferentie van het kabinet iets over heb gehoord. Ja, ik begrijp dat ze niet elke groep die aanpassingen nodig heeft apart gaan benoemen, maar toch blijft het frustrerend om zo genegeerd te worden, want zo voelt het wel. Wij kunnen en willen echt een hoop, maar soms vraagt dat hier en daar om wat medewerking van de maatschappij. Hoewel dit allemaal misschien een beetje somber klinkt, ben ik niet somber gestemd. We leven in een land waar mensen over het algemeen best vaak naar elkaar omkijken en daarbij zijn we een creatief volkje. We hebben het er allemaal op onze eigen manier moeilijk mee en leren er op onze eigen manier mee om te gaan. Het enige verschil is dat voor ons, mensen met een zware visuele beperking, vanwege bovengenoemde belemmeringen het nieuwe normaal nooit normaal zal worden.